«МИН СИНЕ ЯРАТАМ...ТУҢДЫРМА!»

Кем генә яратмый икән шул үзе баллы, үзе салкын ризыкны? Кечкенә чактан үлеп тора идек без аның өчен. Балачак хатирәләреннән шул истә калган: әти-әниләр һәрчак “Без бәләкәй чакта туңдырма тәмлерәк була торган иде”, - дияргә ярата иделәр. Ул чакта аларга бераз үпкәләп тә куя идем. Имеш, хәзер тәмле түгел... Инде үземнең дә алар кебек “Элек тәмлерәк иде...”, - диясе килә. Чынлап та, кечкенә чакта ашаган туңдырмалар хәзер юк шул. Әмма аларның тәме тел очында...


Туңдырма үзенең тарихы белән бик еракларга барып тоташа. Беренче туңдырма б.э.к. 4 гасырда барлыкка килгән дип саныйлар. Аны үзенең хезмәтчеләренә Рим императоры Нерон тау җиләкләрен бозга катырып әзерләргә кушкан, имеш. Соңрак Кытай патшасы Тангу сөтне һәм бозны катырып, туңдырма әзерләткән. Күп тә үтми француз һәм итальян патшалыкларында да туңдырманың рецепты таралу ала. Европага беренче туңдырма Кытайдан кергән дип санала.


Элек туңдырманы ничек ясаулары хакында беркемгә дә сөйләргә ярамаган. Аның рецепты зур сер итеп, җитмеш йозак астында сакланган. Хәтта аны әзерләүче аш-су осталарыннан махсус рәвештә вәгъдә бирдерә торган булганнар. Француз патшабикәсе Екатерина Медечи идарә иткән вакытта туңдырма ясау ысуллары дәүләт сере булган! Бу серне чишкән кешеләрне үлем җәзасы көткән...


Ләкин әлеге татлы ризыкның рецепты,бернигә дә карамый, киң таралу тапкан. Хәзер исә аның нинди генә төрләре, тәмнәре, формалары юк! Америкада хәтта сарымсак тәме килеп торган туңдырма уйлап табылган!


Еш кына “Мин туңдырма ашый алмыйм, тамагым авыртырга мөмкин”, - дигән сүзне ишетәбез. Ә сез америкадагы әти-әниләрнең туңдырма белән авырткан тамакларны да дәвалаганнарын беләсезме?! Әйе, чынлап та баласының тамагы авыртып китсә, аңа соктан катырылып ясалган түгәрәкләр бирәләр. Гиппократ та үзендә дәваланучыларга сәламәтлек өчен катырылган җимеш эчемлекләрен кулланырга киңәш итә торган булган.


Туңдырманың тарихы бик бай. Бүгенге көндә дә ул иң яраткан десертларның берсе булып санала. Җәй – туңдырма белән сыйлану вакыты. Теләге булган кеше аны өй шартларыда да әзерли ала. Барыгызга да туңдырмалы җәйләр телим!

Иң мөһим һәм кызыклы язмаларны Татмедиа Telegram-каналында укыгыз


Нравится
Комментарии (0)
Осталось символов:
Шәп укыла
  • 30 август 2020 - 17:15
    ҮЛЕМНӘН КӨЧЛЕРӘК – Ну-ну-ну! Марш, агай, үз урыныңа! Үз тавышын үзе танымады кыз. Тик тегенең тамчы да исе китмәде, атлап барган шәпкә ике кулын сузып, күрешергә килгән кыяфәт чыгарды. Тагын ике секундтан ул аны шул пычрак куллары белән эләктереп үк алачак... – Үзең китәсеңме, әллә булышыргамы сиңа, абзый кеше? Зөмәрә аңышмый калды: кайчан, каян килеп чыкты бу зифа буйлы егет, ни ара аларның уртасына кереп басты? Сәрхуш ирнең йөзе әче әйбер капкандай җыерылып килде; селтәнергә дип күтәргән кулы белән башын кашып алды да, ава-түнә үз почмагына таба китте.
    2639
    0
    16
  • 6 сентябрь 2020 - 13:31
    МӘХӘББӘТ ТОЗАГЫ "Тавык төшенә тары керә” ди халык. Финанс-экономика институты студенты Рәсим төшендә үзен банк директоры итеп күреп ятканда гына ишек шакыдылар. “Их, нечкә билле чибәркәй – сәркатиб кабинетка килеп кергәч кенә уяттылар”, – дип сөйләнә-сөйләнә ишек ачырга юнәлде. Ә ишек артында… Әле генә төшендә күргән сәркатиб кыз басып тора иде.
    779
    0
    2
  • 13 сентябрь 2020 - 13:56
    КАЛАЙЧЫ КӘЛҮК Җиңел сөякле бабай, аягына эрҗинкә галушларын киеп алды да болдыр баскычыннан җәһәт кенә ишегалды чирәменә төште. Тагын бер кинәнеп арлы-бирле йөренгәләде. Алгысый иде аның күңеле, очына иде. Менә нидер эшлисе генә килеп тора бит. Ниндидер бер гайре табигый эш. Әмма дә ләкин файдалы эш булсын иде ул. Тиктомалдан чуарланып йөрергә яшь-җилкенчәк түгел лә ул! Хәкимәсе: «Вәт маладис, картым! Вәт булдыргансың, атасы!» – дип әйтерлек булсын. Мактаганны ярата ул. 
    673
    0
    5

Блоглар
  • МУСА ҖӘЛИЛ ИСЕМЕНДӘГЕ КӨРӘШ ЯРЫШЛАРЫ-2020 (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • CLUBTURBO WINTER DRIFT CUP ИКЕНЧЕ ЭТАП: ФОТОРЕПОРТАЖ
  • «ӘЙДӘ, ШАЯРТ»: ФИНАЛ
  • ТАТАР ИҖАДИ КОМАНДАЛАРЫ АРАСЫНДА МИНИ-ФУТБОЛ
  • РУБИН–ДИНАМО 0:1 (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • TAT CULT FEST 2019
  • ПИТРАУ-2019: КАРЕНДӘШЛӘР, АРУМЫ СЕЗ?
  • ПЕЧӘН БАЗАРЫ – 2019