"ҖӘЙГЕ МОГҖИЗАЛАР"

 Җәй айларын ничек кенә атап йөртмиләр: ел күрке, ел бизәге, ел гүзәле һәм башкалар! Ә мин аларны чәчәкләр һәм муллык ае дип әйтер идем. Күк читенә кадәр тоташкан урман-болыннар, кыр-тугайларның һәммәсе дә күз явын алырлык әллә нинди төсләргә кереп җемелдәүче кыр бизәкләре – чәчәкләр белән түшәлгән!

Алай гына да түгел, урманның иң гүзәл агачы – юкә күз ачып йомганчы ап-ак чәчәккә күмелә. Аның янында, безелдәшеп, тырыш бал кортлары, комсыз төклетуралар бөтерелә. Алар зур мәшәкатьтә: ел буена җитәрлек сый – тәмле нектар, бал җыеп куясы бар. Юкә чәчәге шифа булганлыктан, без ел саен дәү әнием белән аны кышкылыкка күп итеп җыеп куябыз. Күршеләребез аз гына сырхаулап китсә дә, аларны юкә чәе белән сыйлыйбыз. Дару үләннәренең дә күп төрлеләрен җыеп калырга ашыгабыз, ә бит минем туган Чистаем болын-кырларында аларның ниндиләре генә үсми!

Дәү әнием мине кояш белән бергә уятып, бүген урманга барачагыбызны әйткәч, тиз генә торып, кәрзин-тырысларыбызны эләктереп, урман сукмагыннан атладык. Урман моңын, кошлар җырын тыңлап атлый торгач, Түгәрәк аланга килеп җиткәнебезне сизми дә калганбыз. Дару үләннәренең күбесе «Кызыл китап»ка кертелүен әбием дә белә! Шуңа күрә ул үләннәрне саклык белән, тамырларын өзмичә, кадерләп кенә җыярга куша. Татарстанда «Әйләнә-тирә табигатьне саклау елы» икәнен дә искәртергә онытмый. Шул рәвешле, әби безне дә әйләнә-тирә мохитне сакларга өйрәтә, аны киләчәк буыннарга мирас итеп калдырырга кирәклеген дә төшендерә.

Тирә-яктагы  матурлыкка сокланып, дару үләннәрен җыя-җыя, кояшның төшлеккә авышканын да сизми калганбыз. Әбием безне Ак бүре чишмәсенә алып төшә. Без монда ял итәчәкбез! Кулларыбызны, битләребезне энҗедәй саф чишмә суы белән юып алгач, арыганнар да онытыла, авырлыклар да артта кала.

Мин каен җиләген җыярга һәм ашарга бик-бик яратам. Урманда, кошлар сайравын тыңлый-тыңлый, иртәнге чыклы үлән арасыннан каен җиләген җыюдан да рәхәтрәк мизгел юктыр ул! Савытың тулгач, бүтән салыр урының калмаса да, аның хуш исеннән исереп, матурлыгына сокланып, бер мәл хозурланып карап торасың. Ә җиләк сине һаман җибәрми, үлән арасыннан ымсындырып, җемелдәп кызыктырып тора! Аның тәме-е-е... Төрле кыйтгаларда үсүче экзотик җимешләр дә алмаштыра алмый туган җиребездә пешкән каен җиләге тәмен! Менә шундый гади дә, таныш та, тансык та булган җәйге могҗизалар турында сөйлисем килгән иде сезгә.

Нравится
Комментарии (0)
Осталось символов:
Шәп укыла
  • 21 сентябрь 2019 - 20:55
    НИГЕЗ ЙОРТ Сания карчыкның бәгыренә төшкән сагыш иксез-чиксез иде. Бу сагышны бер генә үлчәмгә салып та, бер генә бизмәнгә куеп та булмыйдыр. Ул аны гүя утырган эскәмиясенә мәңгелеккә беркетеп куйган да үзе башка җаннар эзләп китеп барган. Шуңа күрәдерме, Саниянең күңеленә авыр булса да, аның җаны тыныч иде...
    2624
    1
    55
  • 22 сентябрь 2019 - 14:14
    ВӘСИЛӘ Күпләр өчен мәктәпнең ямен алып китте Вәсилә апалары. Шул китүеннән башка килә алмады Вәсилә яраткан мәктәбенә. Авыр чир утыз ике яшьлек чибәр хатынны, аяктан яздырып, урынга беркетте. Көннән көнгә сүнә барды Вәсилә, корый барды. Хастаханәдә дә аңардан тиз баш тарттылар. Үзенә берни әйтмәсәләр дә, табиблар Вәсиләнең ире Ниязны ачыктан-ачык кисәттеләр: “Без ярдәм итәрлек түгел...” Бианасы Кәримә карчык киленен им-томлап та карады. Тик Вәсиләне аягыннан еккан авыр чир китәргә килмәгән иде шул. Айлар буе ятты да ятты урында Вәсилә. Берни аңламаган биш яшьлек кызы Ләйлә белән аңардан да кечерәк улы Фәрит кенә: “Әни, тор инде. Кайчан мәктәпкә барасың?”, - дип җанын кыйдылар.
    2077
    1
    25
  • 26 сентябрь 2019 - 15:08
    ПЕРӘ Вәсил бүген дә иртә таңнан, әнисе урыныннан кузгалып кыштыр-мыштыр йөри башлауга ук, йокысыннан торып утырды. Әнә ул инде кичтән үк әзерләп куелган утыннарны мичкә тутырып, ут үрләтеп җибәргән, сыерны савып кереп, сөтен дә сөзеп куйган. Менә хәзер самавырга чиләктән су салыр, торбасына яңа өлгергән кузлы күмерләрне өстәп җибәрер. Мичтә дөрләгән ялкынга, самавыр торбасы «тәрәзәчек»ләреннән күз кыскан кузларга карап утырырга ярата ул. Улының иртәләрен әнә шулай онытылып, утларны күзәтеп утыруын әнисе сизми диярлек. Сизеп тә игътибар итмиме? Комачауламагач, ярый, утырсын инде, ихтыяры, дияме?
    1842
    0
    14
  • 12 октябрь 2019 - 11:30
    БУШ ЙОРТ Туганыннан артык күреп яраткан күршесе Зөһрә карчык үлеп, өч-дүрт ел үтүгә, аның өен авылның теге башында яшәгән ике балалы, яше утыздан арткан Зөлфәт сатып алгач, ялгызы яшәп яткан Гөлсемнең тынычлыгы югалды. Зөлфәтнең авыл халкына ясаган этлекләрен күреп-ишетеп белгән хатын, яңа күршеләре белән бик якыннан аралашмаса да, йорт-бакчалары терәлеп торгач, алардан качып та яши алмады.
    1799
    0
    15
  • 10 октябрь 2019 - 16:48
    ТУКТАЛЫШ “Тизрәк! Тизрәк!..” Кыска гына мизгелгә аңына килгән Айдар үз янында кайнашкан ак халатлы кешеләрнең кем икәнлеген дә, кая ашыкканнарын да аңламыйча, бөтен тәненә таралган кискен авыртудан тагын аңын җуйды... Тукталышта юл аша чыгарга басып торганда килеп бәрелгән машинаны ул хәтерләмәде. Изелгән аякларын бот төбеннән кисәчәкләрен белми иде әле утыз тугыз яшьлек авыл укытучысы...
    1715
    2
    24

  • 23 сентябрь 2019 - 15:32
    ЖВАЧКА: "БҮГЕН МИНЕМ ТУГАН КӨН!" Бүген без көненә берәр пачка чәйни торган ЖВАЧКАның туган көне. Аңа ничә яшь дип уйлыйсыз? Ничек уйлап тапканнар? Хәзер беләбез!
    147
    0
    0
  • 27 август 2019 - 11:02
    РОССИЯДӘ ШӘП ФИЛЬМ ТӨШЕРӘ БЕЛӘЛӘР! 27нче август – Россия кинематографиясе көне. Россиядә, Совет чорында төшерелгән фильмнарга карата шикләнеп караучылар шактый, әмма син андыйлардан булсаң, бу язманы ябып куярга ашыкма, чөнки Россия кинематографиясе “Ёлки”, “Притяжение”, “Бабушка лёгкого поведения” ише чүп-чардан гына тормый. Һәм без сиңа блогер Badcomedian фикеренчә иң яхшы 5 рус телле фильм тәкъдим итәбез!
    215
    0
    2
  • TAT CULT FEST 2019
  • ПИТРАУ-2019: КАРЕНДӘШЛӘР, АРУМЫ СЕЗ?
  • ПЕЧӘН БАЗАРЫ – 2019