ИКЕНЧЕ ЧИРЕККӘ 5 РЕАЛЬ МАКСАТ

Яңа уку елының беренче чиреге инде тәмамланып килә. Бераз ял итеп алсак, җиң сызганып яңа чирекне ныклап башларга кирәк була. Үз алдыңа яңадан максатлар куяр вакыт. Уку елы тиз башлана да, тиз үтә, үз-үзеңне вакытында кулга алып, аны продуктив итеп үткәрергә кирәк.

Иң мөһиме – максатлар реаль булсын. «Бөтен фәннән 5 кенә алам, көн саен 5тә торам, телефонга бөтенләй кермим» кебек планнар матур яңгырый, ләкин еш кына тиз онытыла. Ә менә кечкенә, аңлаешлы, үтәп була торган максатлар чыннан да эшли.

Бу чек-листны тутыр да, чирек ахырында нәтиҗәләр яса: нәрсә килеп чыкты, нәрсә авыр булды, ә нәрсәне киләсе чиреккә калдырырга мөмкин?

1. Уку буенча бер максат

Бөтен фәннәрне дә берьюлы «идеаль» итәргә тырышма. Башта бер юнәлеш сайла. Мәсәлән, математикадан өй эшен вакытында эшләү, татар теленнән кагыйдәләрне кабатлау, тарихтан даталарны истә калдыру, инглиз теленнән сүзлекне тулыландыру.

Максат конкрет булса, аны үтәү җиңелрәк. «Яхшырак укыйм» дип түгел, ә «атнага ике тапкыр математикадан өстәмә 20 минут кабатлыйм» дип язу файдалырак.

Моны ничек эшлим?

☐ өй эшен соңгы минутка калдырмыйм
☐ аңламаган теманы укытучыдан, дустымнан яки әти-әнидән сорыйм
☐ атнага кимендә 1 тапкыр кабатлау ясыйм
☐ дәрес әзерләгәндә телефонны читкә куям
☐ контроль эш алдыннан темаларны алдан бүлеп кабатлыйм
☐ үз вариантым: ___________________________

2. Вакытны тәртипкә китерү максаты

«Вакыт җитми» - укучыларның иң популяр җөмләләренең берсе. Ләкин кайчак вакыт җитми түгел, ә ул хәбәрләр, кыска видеолар, уеннар һәм «тагын 5 минут» эчендә югала.

Вакытны дөрес бүлү – бөтен көнне минутлап планлаштыру дигән сүз түгел. Башта бер кечкенә гадәт тә җитә: иртән ашыкмас өчен сумканы кичтән әзерләү, өй эшен билгеле бер вакытта башлау, йокы алдыннан телефонны читкә кую.

Мин нәрсә эшләп карыйм?

☐ сумкамны һәм киемемне кичтән әзерлим
☐ өй эшен бер үк вакытта башларга тырышам
☐ телефонда утыру вакытын киметәм
☐ йокларга соң ятмаска тырышам
☐ атнага бер тапкыр кечкенә план төзим
☐ үз вариантым: ___________________________

3. Үзем өчен бер максат

Уку мөһим, ләкин син билгеләрдән генә тормыйсың. Сиңа ял итү, иҗат итү, хәрәкәтләнү, тынычлану, үзеңә ошаган эш белән шөгыльләнү дә кирәк.

Бу максат синең эчке халәтең турында булсын. Мәсәлән: атнага бер тапкыр рәсем ясау, көндәлек алып бару, китап уку, музыка тыңлау, спортка вакыт табу, ял көнендә саф һавада йөрү.

Үзең өчен вакыт табу – ялкаулык түгел. Бу энергияне саклау ысулы.

Миңа моның өчен нәрсә кирәк?

☐ көненә 10–15 минут вакыт
☐ тыныч урын
☐ телефонсыз вакыт
☐ кирәкле әйберләр: _______________________
☐ якыннарымның ярдәме
☐ үз вариантым: ___________________________

4. Аралашу буенча бер максат

Мәктәптә иң авыры кайчак контроль эш түгел, ә кешеләр белән аралашу булырга мөмкин. Ярдәм сорау, «юк» дип әйтү, үпкәне аңлату, дустың белән сөйләшү, яңа кеше белән танышу – болар да күнекмә.

Аралашу максаты зур булырга тиеш түгел. Беренче адым итеп, мәсәлән, дәрестә сорау бирергә, дустыңа рәхмәт әйтергә, ошамаган хәл турында тыныч итеп сөйләшергә өйрәнеп була.

Мин моны ничек эшләп карыйм?

☐ кирәк булганда ярдәм сорыйм
☐ «юк» дип тыныч итеп әйтергә өйрәнәм
☐ дустыма рәхмәт әйтәм
☐ яңа кеше белән сөйләшеп карыйм
☐ конфликтта кычкырмыйча аңлатырга тырышам
☐ үз вариантым: ___________________________

5. Сәламәтлек һәм энергия буенча бер максат

Уку елы башында энергия күп кебек тоела. Ә аннары кинәт күзләр арый, баш авырта, йокы килә, кәеф төшә. Шуңа күрә сәламәтлек – «өлкәннәр темасы» гына түгел.

Бер гади максат сайла. Ул спорт залына язылу кебек зур әйбер булмаска да мөмкин. Күбрәк су эчү, иртәнге ашны калдырмау, вакытында йоклау, көненә бераз хәрәкәтләнү дә җитә.

Мин нәрсә эшлим?

☐ көн дәвамында су эчәргә онытмыйм
☐ иртәрәк йокларга ятарга тырышам
☐ көн саен бераз хәрәкәтләнәм
☐ экраннан ял итеп алам
☐ иртәнге ашны калдырмаска тырышам
☐ үз вариантым: ___________________________