ДӨРЕС ТУКЛАНУ – СӘЛАМӘТЛЕК НИГЕЗЕ

Балаларга шикәр ашарга ярыймы-юкмы? Фаст-фудны ничә яшьтә ашый башларга ярый? Бу һәм башка сорауларга җавапны табиб-диетолог бирде.

Казанда 2019 елның беренче яртыеллыгында мәктәп укучылары өчен булган сыйфатсыз 635 тонна азык-төлекне кире кайтарганнар. Алар Азык-төлек һәм социаль туклану департаментының лаборатор контроле аша уза алмаган. Бу турыда балаларның дөрес туклануына  багышланган матбугат очрашуында департамент җитәкчесе урынбасары Алла Агапова сөйләде.

– Бездә азык-төлекнең сыйфатын тикшерә торган махсус лаборатория бар, – ди ул, – теге яки бу сәбәп аркасында сыйфатсыз дип табылган продуктлар укучыларга бирелми.

Агапова әйтүенчә, узган ел бу сан 664не тәшкил иткән, ә быел ярты елда гына да 664кә җиткән.

Очрашу дәвамында берничә тапкыр укучыларның балык, яшелчә кебек иң файдалы ризыкларны үз итмәүләре турында сүз чыкты. Алла Агапова да:

– Балалар балык ашасын өчен аны нинди генә формаларда әзерләмибез инде: өстенә сыр да сибеп пешереп карыйбыз, тегеләй дә итәбез, болай да... шулай да укучылар аны күргәч борын җыера, - ди, - балалар матур урында туклансын өчен дә күп эш эшләнә, күп мәктәпләрнең ашханәләре яңартылды, яңа җиһазлар кайтарылды, әмма матур урында ашау да укучыларны дөрес туклануга күнектерә алмый, – ди.

“Дөрес туклану карында чакта ук башланырга тиеш”

Медицина фәннәре докторы, КДМУ профессоры, табиб-диетолог Наталья Рылова:

– Дөньяда 340 млн бала симерүдән (ожирение) интегә. Шушы санны өчкә тапкырласаң, артык авырлыклары булган балалар саны килеп чыга. Бу - бик катлаулы мәсьәлә. Соңгы 5 елда безнең илдә артык авырлыклар булган кешеләр 30%ка артты. Бүгенге көндә артык авырлыгы булган яшүсмернең үскәч симерү ихтималы 70-80%ны тәшкил итә. Гадәттә, артык авырлыгы булган баланың артереиаль гипертензия, метаболик синдром кебек авырулары да бар. Ни кызганыч, ата-аналар моңа бик соң игътибар итә. Балаларны дөрес туклануга күнектерү карында чакта ук башланырга тиеш,  – ди.

Фаст-фудны ничә яшьтә ашый башларга ярый?

“Бер тапкыр аның тәмен татып карагач, балага ботка артык төче, тәмсез кебек тоела. Анда тәмне көчәйтә торган консервантлар юк. Бала фри бәрәңгесе, газлы эчемлекне бары үз теләге белән, үзаңы формалашкач кына татып карый ала, – ди диетолог, – ягъни ул үзенең ашказынына, организмга булган зыянын үзе аңлап эш итә”.

Күп кенә балалар нәкъ менә яшүсмер чакта, бу продуктларның ни дәрәҗәдә зыяны булуына үзләре төшенгәч, алардан баш тарта икән.

Балаларга шикәр ашарга ярыймы-юкмы?

“Сау-сәламәт бала өчен артык күп кулланмаган очракта шикәрнең зыяны юк”,  – ди Наталья Рылова:

– Бала актив рәвештә спорт белән шөгыльләнсә, аңа шикәр кирәк тә әле, бу гликогенны кире үз дәрәҗәсенә кайтару өчен мөһим. Ә инде бала пассив тормыш белән яшәсә, спорт белән шөгыльләнмәсә, аз хәрәкәтләнсә, шикәрнең күләмен булдыра алган кадәр чикләргә кирәк.

Нравится
Комментарии (0)
Осталось символов:
Шәп укыла
  • 3 гыйнвар 2020 - 13:07
    ҮГИ ӘНИ Чит авылга килен булып төшкәч, ут күршем дә, киңәшчем, таянычым да Әминә апа булды. Җор күңелле, шатланып, җырлап кына йөри торган апа иде ул. Өч улының өзелеп яраткан әнисе, Ядъкәр абыйның тугрылыклы хатыны иде.
    5000
    2
    79
  • 7 гыйнвар 2020 - 22:36
    ӨЧ ТУГАН − Кызым, йонны алай тарткалама, сузгалама, ярыймы? Менә болай көйләп кенә, аермый гына яз.  Алай өзгәләп бетергәч, ничек  аны җепкә оештырырга, ничек  эрләргә була? Оекбашсыз каласың бит! Нәни куллары белән йон язып утырган Лилия, әнисе күрсәткәнчә эшләргә тырышса да, онытылып китеп уйный башлый.
    4565
    3
    69
  • 13 гыйнвар 2020 - 17:12
    ГОМЕРЛЕ КОЕ “Авылыбызның бер чишмәсе миңа аеруча якын, – дип сөйләп китте, ике ел элек кенә бакча күршебез булып киткән Наилә апа. Дөресрәге, авылдан бераз читтәрәк ул, урман юлы буенда. Ата-бабаларның чишмәне “Гомерле кое” дип атаулары юктан гына булмагандыр – авылыбызның озын гомерле кешеләре байтак. Гадәттә коены – кое диләр, чишмәне – чишмә. Нишләп “Гомерле чишмә” түгел?
    4242
    2
    47

Блоглар
  • 28 ноябрь 2019 - 16:46
    СИН КАҺВӘНЕ ДӨРЕС ЭЧӘСЕҢМЕ?
    Юк, дустым, мин сине ничек дөрес итеп чокыр тотарга, матур итеп эчәргә өйрәтмим, анысын син миннән башка да яхшы беләсеңдер. Сүз бераз башка әйбер хакында.
    Гүзәл Закирова
    491
    0
    0
  • «ӘЙДӘ, ШАЯРТ»: ФИНАЛ
  • ТАТАР ИҖАДИ КОМАНДАЛАРЫ АРАСЫНДА МИНИ-ФУТБОЛ
  • РУБИН–ДИНАМО 0:1 (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • TAT CULT FEST 2019
  • ПИТРАУ-2019: КАРЕНДӘШЛӘР, АРУМЫ СЕЗ?
  • ПЕЧӘН БАЗАРЫ – 2019