НИ ӨЧЕН БҮГЕН ВИНИЛ ПЛАСТИНКАЛАР ҺӘМ ПЛЕНКАЛЫ ФОТОАППАРАТЛАР ПОПУЛЯР?

Цифрлы технологияләр дөньяны басып алган чорда, музыка смартфоннарда, ә фотолар «облако»да җыелган заманда кешеләр кинәт «иске» әйберләргә тартыла башлады. Соңгы елларда винил пластинкалар сату күләме буенча компакт-дискларны гына түгел, хәтта кайбер цифрлы форматларны да узып киткән. Нигә шулай икән соң? Бу артка китешме?

Винил

1. «Җылы» тавыш. Музыка белгечләре һәм аудиофиллар винил тавышының тирәнрәк һәм «тере» булуын билгеләп үтә. Цифрлы формат (мәсәлән, MP3 яки стриминг) тавышны кыса, ә аналог язма музыканың барлык нечкәлекләрен саклый.

2. Ритуал. Смартфонда җырны бер секунд эчендә алыштырып була, шуңа күрә без музыканы еш кына «фон» буларак кына тыңлыйбыз. Ә винил – ул аерым бер йола. Пластинканы конверттан чыгару, аны кую, уйнату – болар барысы да кешене музыканы игътибар белән тыңларга мәҗбүр итә.

3. Коллекция. Винил пластинка ул – физик объект. Кеше кулы белән тотып була торган матур әйбергә ия булырга тели.

Пленкалы фото

Пленкалы фотоаппаратлар да яңадан модага кайтты. Бүген «Зенит», «Pentax» яки «Olympus» кебек иске камераларны яшьләр кулында еш күрергә мөмкин.

1. Эстетика. Пленка биргән төсләрне хәтта иң заманча фильтрлар да тулысынча кабатлый алмый. Пленкадагы фотолар йомшак, чын һәм үзенчәлекле атмосферага ия.

2. Чикләнгәнлек – сыйфат билгесе. Телефон камерасы белән без бер минутта йөзләгән кадр ясый алабыз. Пленкада исә гадәттә 24 яки 36 кадр гына. Нәтиҗәдә, фотоларның саны азрак, ә мәгънәсе күбрәк була.

Бу күренешне социологлар «цифрлы ару» (digital fatigue) белән аңлата. Без көне буе экраннарга карыйбыз, виртуаль дөньяда яшибез. Винил һәм пленка – матди дөнья белән элемтә. Кешегә «чын» әйберләр, физик хисләр кирәк. Моннан тыш, ностальгия факторы да зур роль уйный. Өлкән буын өчен бу яшьлеккә кайту булса, яшьләр өчен – үзләре күрмәгән, романтикага бай чорның бер өлешен тоемлау мөмкинлеге.