УЕН (АНТИХИКӘЯ) – ГАЛИМҖАН ГЫЙЛЬМАНОВ

Кафе. Ишектән тәкәббер генә бер чибәркәй килеп керде. Залга үтешли, янәшәдәге өстәл артында моңаеп утыручы егеткә күз сирпеп алды. Әллә исәнләште дә инде?

— Исәнмесез?

— Исәнмесез...

Тормышның кануннары шундый — бу очракта егет чибәркәй янына килеп утырырга, аның белән танышырга тиеш.

Затлы шәраб шешәсе тотып килгән егетне кыз шулай булырга тиеш кебек кабул итте. Ләкин үзенең йөзен дә югалтмады.

— Мөмкинме?

— Мин... таныш түгел егетләр белән сөйләшмим...

— Ә без танышлар бит.

— Юктыр, таныш түгелдер...

— Ничек? Бая гына исәнләштек түгелме?

— Мин бит болай гына... Ялгыш кына...

— Юк инде, таныш дигәч — таныш. Исәнләшкәнбез икән, димәк без — танышлар... Этика шуны таләп итә.

— Этика? Сез бу сүзне каян беләсез?

— Беләм, ник белмәскә?!

— Тагын нинди матур сүзләр беләсез?

— Тагынмы? Тагын... Язмыш дигән сүзне беләм. Мәхәббәт, Бәхет дигән сүзләрне...

— О! Менә сез нинди зыялы икән! Хәтта шагыйрь!

— Ә нигә — “сез”?

— “Син” булмас бит инде.

— Ник булмасын?!

— Минемчә, “син”гә иртәрәк әле.

— Бер дә иртә түгел, нәкъ вакыты.

— Ярый, “син”дә булсын ди... Шуннан? Ни өчен “син” инде?

— Чөнки без бергә яшәячәкбез.

— Нәрсә-ә-ә?

— Без бергә булачакбыз, дим...

— Ә менә бу юлы арттырып җибәрдең...

— Бер дә арттыррмадым.

— Ышандыр.

— Ышандырам. Мин сиңа ошыйммы? Дөресен әйт! Ошыйммы?

— Синме? Син... Юк... Ошыйсың!..

— Син дә миңа ошыйсың... Ышандырдыммы?

— Аңламадым.

— Аңладың аңладың...

— Чынлап аңламадым...

— Без бит бер-беребезне ошатабыз, тагын нәрсә кирәк — бергә буласы гына кала.

— Ай-һай җиңел хәл итәсең син язмыш дигән әйберне. Тормыш ул катлаулырак, кем...

— Сәлам!

— Ә? Сәлам! Исәнләштек бит инде.

— Минем исемем шундый. Сәлам. Ягъни — “Исәнме-саумы, привет, гутен таг!” дигәнне белдерә. Ә син кем?

— Минме? Мин... Ә нәрсәгә ул сиңа?

— Сиңа нәрсәгә, миңа да шуңа.

— Шулай да, нәрсәгә?

— Кирәк, өйләнү турындагы таныклыкка язу өчен кирәк!

— Әһә! Менә бу юлы чынлап ялгыштың!..

— Юк, ялгышмадым.

— Ышандыр.

— Ышандырам. Син минеке булмасаң да, икенче бер сылуга өйләнгән чакта, таныклыкка: “Фәлән кыз миңа кияүгә чыкмаганлыктан гына өйләнәм”, — дип язып куячакмын...

— Синең белән кызык! Рәхәт...

— Соң, шулай булгач?

— Нәрсә — шулай булгач?

— Бергә булырга кирәк безгә.

— Бергә?

— Әйе, бергә.

— Кит, оятсыз!

— Аңламадың... Әйдә вәгъдә бирешик, димим бит мин... Вәгъдә — иман; аны кем ничек саклый — шулай әҗерен дә күрә...

— Җиңел бирелгән вәгъдә җиңел китә дә ул...

— Җиңел килгән мәхәббәт җиңел китә, димәкче буласыңмы?

— Әйе.

— Карале, син дә кызык... Синең белән дә рәхәт...

— Юктыр...

— Рәхәт дигәч рәхәт. Син... балалар кебек. Наив һәм мудрый.

— Берьюлы наив та, акыллы да булып буламыни?

— Була. Әнә балаларга кара. Кешенең бөеклеге, аның кеше буларак мөлаемлеге шушы ике сыйфатны яраклаштырып яшәүдә. Аның гармониясен булдыруда...

— О! Син — философ!

— Ә мин чынлап та философ! Күңелем белән дә, эшем буенча да... Университетта укытам мин.

— Димәк, сиңа яшәү җиңелрәк...

— Ә-ә? Ни өчен?

— Бөтен проблемаларыңа фәлсәфи күзлектән карап кына хәл итеп барасың...

— Анысы дөрес... Ләкин аның бер авырлыгы да бар.

— Нинди?

— Философ кеше, телиме, теләмиме, үз тормышына, үз борчуларына гына йомылып калмыйча, бөтен кешелек, бөтен дөнья проблемалары өчен борчылып, җаваплылык тоеп яши... Аның фикерләү рәвеше шундый... Бу яклап аңа кыенрак та...

— Син әйбәт кеше, Сәлам. Үз тормышың турында сөйләле...

— Нәрсәсен сөйлисең инде? Аның бер кызыгы да юк. Ә менә синең тормышыңны сөйләп бирә алам.

— Син күрәзәчеме әллә?

— Күрәзәче. Минем күрәзәлегем сиңа гына кагыла, Румия.

— Ой! Каян белдең минем исемне?

— Әйттем бит күрәзәче дип...

— Шуннан-шуннан?

— Шуннан... шул. Синең ирең бар. Әйбәт кеше. Гомерлек ярың булачак ул. Өч яшьлек кызыгыз бар. Әдилә. Сез өчәүләп урманда йөрергә яратасыз. Сиңа зәңгәрсу күлмәкләр ошый...

— Тагын-тагын?

— Син чит илгә сәяхәт кылырга хыялланасың ә иреңнең акчасы юк...

— Монысы вак әйберләр... Ә менә әйт әле — ирем мине яратамы?

— Ярата! Үлеп ярата! Синнән башка ул үз тормышын күз алдына да китерә алмый!

— Чынлапмы? Ә хәзер кайда ул?

— Улмы? Ул... хәзер... синең каршыңда утыра!

— Шаяртма! Мин синнән башка беркемне дә күрмим...

— Ныклабрак карале... Юк-юк, карама. Күзләреңне генә йом. Йомдыңмы? Ә хәзер ач!

...Ярты сәгать элек кенә очраклы рәвештә танышып, хәзер исә сыенышып, көлешә-көлешә ишектән чыгып баручы бу ике сәер кешегә кафедагылар гаҗәпләнеп, хәтта шаккатып карап калдылар. Бер Ходай тәгалә белән мин — шушы юлларның авторы гына аларның үз тормышларыннан уен ясап кызык табып йөрүче ир белән хатын икәнлекләрен төгәл белә идек.

Нравится
Комментарии (0)
Осталось символов:
Шәп укыла
  • 6 сентябрь 2019 - 14:06
    ӘТИ ЙОРТЫ Гөлсинурга авылда атасыннан мирас булып калган йортлары турында әнисе Сәвия бүген тагын шалтыратты: - Кызым, син кайчан барып рәтләп киләсең инде андагы эшләрне? Эчендәге әйберләрен җыеп түгәргә дә, сатарга кирәк инде өйне. Күпме торыр ул? Болай хуҗасыз килеш торса, тиз черер. Урыны да әйбәт йортның. Авыл уртасында. Хакларның әле әйбәт чагы. Акчасы артык булмас, кирәк җире табылыр.
    4768
    2
    93
  • 8 сентябрь 2019 - 10:29
    ИСКЕ ЙОРТ Яңа йорт салып, анда күченгәнгә тугыз ел үтсә дә, Гайшә карчык түбәләре тишелгән, ишеге кыйшайган, күбесенчә келәт вазифасын үтәгән иске өйне сүтәргә улы Рәискә моңа хәтле һич кенә дә ризалык бирергә теләмәде. Рәис, иске йортны сүтик, дип ничә кат сүз башламасын, Гайшә әби улының игътибарын башка якка бора торды, я аңа бик тә мөһим бүтән эш табып биргәләде.
    2817
    1
    78
  • 5 сентябрь 2019 - 10:08
    ӘНИ, СУ БИР! Зур хастаханәнең реанимация бүлеге янында күн эскәмиягә сеңеп диярлек утырган, ябык гәүдәле, башына ак яулык бәйләгән, моңсу-җитди кыяфәтле карчык яныннан табиблар, шәфкать туташлары тыз-быз үтеп йөри. Инде икенче атна моннан китми диярлек утырган әби аларның барысын да өмет тулы карашы белән каршы ала һәм сагыш белән озатып кала. Шәфкать туташлары... Нинди мәгънәле бу исем! Шәфкатьле!.. Менә берәрсе янына килер дә, әйтер кебек: ”Әбекәй, кызыгыз терелде. Бүген аны өйгә алып кайтып китәрсез”, - дияр кебек.
    2414
    0
    58
  • 24 август 2019 - 18:02
    ӘНИЗӘР (ХИКӘЯ) Алар газета-журнал нәшриятында очраштылар. Әнизәр, бер кочак кәгазь күтәреп лифттан чыгып килгәндә, колагына телефонын “ябыштырган” берәү белән бәрелеште.
    1846
    0
    20
  • 2 сентябрь 2019 - 14:57
    СУКЫР ЯЗМЫШ Электричкада кеше күп түгел. Көпә-көндез ник бушка куалардыр бу кадәр тимер өемен?! Әллә шул кеше юклыккамы – тавыш-тынсыз гына, шыңшып кына йөри ул бүген.
    1550
    0
    18

  • 27 август 2019 - 11:02
    РОССИЯДӘ ШӘП ФИЛЬМ ТӨШЕРӘ БЕЛӘЛӘР! 27нче август – Россия кинематографиясе көне. Россиядә, Совет чорында төшерелгән фильмнарга карата шикләнеп караучылар шактый, әмма син андыйлардан булсаң, бу язманы ябып куярга ашыкма, чөнки Россия кинематографиясе “Ёлки”, “Притяжение”, “Бабушка лёгкого поведения” ише чүп-чардан гына тормый. Һәм без сиңа блогер Badcomedian фикеренчә иң яхшы 5 рус телле фильм тәкъдим итәбез!
    103
    0
    2
  • 15 август 2019 - 09:28
    142 ЕЛ РӘТТӘН ЯҢГЫРЫЙ ТОРГАН СҮЗ! Нәкъ 142 ел элек, 1877 елның 15 августында Томас Эдисон телефоннан сөйләшкәндә «Hello» («Алло») сүзен кулланырга тәкъдим итә.

    1876 елда Филадельфияның бөтендөнья күргәзмәсендә Александр Белл исемле...
    103
    0
    0
  • TAT CULT FEST 2019
  • ПИТРАУ-2019: КАРЕНДӘШЛӘР, АРУМЫ СЕЗ?
  • ПЕЧӘН БАЗАРЫ – 2019