НИ ӨЧЕН: КАРТАЮ

Телибезме-юкмы, УЛ һәрберебезгә киләчәк. КАРТАЮ. КАРТЛЫК. Сәхифәбезне шул темага багышлыйк әле. Ни өчен без картаябыз? Нәрсә ул маразм? Ни өчен ул барлыкка килә?

Ни өчен без картаябыз?

Белүебезчә, күзнәкләр бүленү юлы белән үрчи. Иске күзнәктән яңасы барлыкка килә. Әгәр иске күзәнәк зарарланса, бу кимчелек яңа күзнәккә дә күчәчәк. Нәтиҗәдә, мондый күзнәкләр арта. Шул рәвешле төрле авырулар барлыкка килә, организм картая башлый. Авырганда күп кенә күзнәкләрнең гомере кыскара. Шулай ук төрле бактерия һәм вируслар белән көрәшкәндә дә кеше олыгая.

Күзәнәкләребез өчен организмга кергән төрле зарарлы матдәләр – сыйфатсыз ризык, су, алкоголь, тәмәке тарту дә зыянлы. Стрессның да организмның тизрәк картаюына китерә торган тәэсире бар.

Әгәр күзнәкләр ешрак зарарланса, тора-бара яңа күзнәкләрнең барлыкка килүе кимүгә таба барачак, ә менә иске күзнәкләрнең үлүе ешаячак. Күзнәкләр үлеп тора, алар урынына яңалары барлыкка килми. Кеше шул сәбәпле картая да инде.

Нәрсә ул маразм? Ул ни сәбәпле барлыкка килә?

Маразм - кешенең психик эшчәнлегең акрынаюы, органимзның хәлсезләнүе. Гадәттә, картлык белән бергә килә.

Өлкән яшьтә баш мие күләменең кечерәюе һәм баш мие эшчәнлегенең начараюы кеше организмының уникаль үзенчәлеге булып тора икән. Мәсәлән, бу күренеш маймылларда күзәтелми. Әлеге ачышны Джордж Вашингтон университетындагы галимнәр төркеме ясаган. Тикшеренүчеләр фикеренчә, кешелек шул рәвешле эволюция нәтиҗәсендә ирешкән озак яши алуы өчен “түли”.

Башка факторлар белән берлектә бу олы яшьтәге кешеләрнең акыл эшчәнлеге начараюына, психиканың бозылуына китерә. Галимнәр әйтүенчә, “соры матдә”нең күзәнәкләре  57-58 яшьләрдә зур тизлектә картая башлый.

Иң мөһим һәм кызыклы язмаларны Татмедиа Telegram-каналында укыгыз


Нравится
Комментарии (0)
Осталось символов:
Шәп укыла
  • 30 август 2020 - 17:15
    ҮЛЕМНӘН КӨЧЛЕРӘК – Ну-ну-ну! Марш, агай, үз урыныңа! Үз тавышын үзе танымады кыз. Тик тегенең тамчы да исе китмәде, атлап барган шәпкә ике кулын сузып, күрешергә килгән кыяфәт чыгарды. Тагын ике секундтан ул аны шул пычрак куллары белән эләктереп үк алачак... – Үзең китәсеңме, әллә булышыргамы сиңа, абзый кеше? Зөмәрә аңышмый калды: кайчан, каян килеп чыкты бу зифа буйлы егет, ни ара аларның уртасына кереп басты? Сәрхуш ирнең йөзе әче әйбер капкандай җыерылып килде; селтәнергә дип күтәргән кулы белән башын кашып алды да, ава-түнә үз почмагына таба китте.
    2500
    0
    15
  • 22 август 2020 - 09:00
    НУРЛАНЫШ БҮЛМӘСЕНДӘ ...Май кояшы җылы нурларын өләшә. Палатаның кечкенә тәрәзәсеннән төшкән саран нурлар Регинаның күзләренә төшеп күзләрен камаштыра, күзләре үзләреннән-үзләре яшьләнеп йомылалар. Яшьләнгән күзләрендәге җан сагышын башкаларга күрсәтмәскә тырышып, стенага борылып ятып, одеялын башыннан үк бөркәнеп куя да уйлар диңгезенә чума яшь ана.
    1978
    0
    8
  • 6 сентябрь 2020 - 13:31
    МӘХӘББӘТ ТОЗАГЫ "Тавык төшенә тары керә” ди халык. Финанс-экономика институты студенты Рәсим төшендә үзен банк директоры итеп күреп ятканда гына ишек шакыдылар. “Их, нечкә билле чибәркәй – сәркатиб кабинетка килеп кергәч кенә уяттылар”, – дип сөйләнә-сөйләнә ишек ачырга юнәлде. Ә ишек артында… Әле генә төшендә күргән сәркатиб кыз басып тора иде.
    629
    0
    1

Блоглар
  • МУСА ҖӘЛИЛ ИСЕМЕНДӘГЕ КӨРӘШ ЯРЫШЛАРЫ-2020 (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • CLUBTURBO WINTER DRIFT CUP ИКЕНЧЕ ЭТАП: ФОТОРЕПОРТАЖ
  • «ӘЙДӘ, ШАЯРТ»: ФИНАЛ
  • ТАТАР ИҖАДИ КОМАНДАЛАРЫ АРАСЫНДА МИНИ-ФУТБОЛ
  • РУБИН–ДИНАМО 0:1 (ФОТОРЕПОРТАЖ)
  • TAT CULT FEST 2019
  • ПИТРАУ-2019: КАРЕНДӘШЛӘР, АРУМЫ СЕЗ?
  • ПЕЧӘН БАЗАРЫ – 2019